Thứ Sáu, 29 Tháng 5, 2026 lúc 08:30 · 5 phút đọc
Pháp Giải Thoát Phần 3: Nô Lệ Của Tưởng Và Chủ Nhân Của Tưởng (Phần 2)
Trong bài khai thị trước, Ta đã nêu rõ phạm vi của Tưởng là bao trùm tất cả, có trong tất cả.
Ngay cả cái các con gọi là Tánh Biết cũng không tách rời khỏi Tưởng, vì không có Tưởng tướng thì không có cách nào nhận thức về Tánh Biết.
Ta vẫn hỏi những kẻ suốt ngày thuyết ra rả về Tánh Biết rằng:
"Ông hãy nói Ta nghe mối liên quan giữa Tánh Biết và thân xác cũng như vũ trụ này, và liên quan rồi thì sống thế nào?"
Họ không trả lời được.
Họ xem Tánh Biết là con người thật của họ (xem bằng niềm tin thôi các con nhé).
Và khi Ta hỏi:
"Ông đã làm cho Tánh Biết nhìn thấy chính nó hay chưa?" (Một cách nói khác của Kiến tánh, mà là Kiến tánh thật, chứ không phải Kiến tánh bằng niềm tin như họ vẫn đang thực hành)
Thì họ cũng không trả lời được.
Họ chẳng biết gì về Tánh Biết và cấu tạo của nó.
Nếu các con làm cho Tánh Biết nhìn thấy chính nó như Ta đã chứng ngộ thể nhập Niết Bàn vô vi, thì các con sẽ thấy bất tử của Sắc tức thị không.
Nhưng quan trọng hơn tất cả:
Các con sẽ thấy Tánh Biết vẫn có ý niệm và tình cảm của Tưởng, nó sống bằng chính ý niệm và tình cảm của Tưởng.
Cho nên, Niết Bàn cũng vẫn là Tưởng.
Có nghĩa là: Trong Tánh Biết (Như Lai) chính là Tưởng.
Ta thuyết đến đây, thì các con có cảm nhận được phạm vi của Tưởng hay không?
Chính vì chúng sanh không đánh giá đúng phạm vi của Tưởng, cho nên chúng sanh chỉ có thể vùng vẫy và chạy trốn trong Tưởng, chứ không có bất cứ cách nào giải thoát khỏi Tưởng.
Đây là lý do đầu tiên Ta nói:
- Ngừng suy nghĩ vẫn gọi là chạy theo Tưởng.
- Quan sát Tưởng vẫn gọi là chạy theo Tưởng.
- Nhập Tánh Biết vẫn gọi là chạy trốn Tưởng.
Ví dụ:
- Ngừng suy nghĩ thì cái biết "Ta đang ngừng suy nghĩ" là suy nghĩ, vẫn là Tưởng.
- Quan sát Tưởng và Tánh Biết thì như Ta đã phân tích ở hai bài trước và bài này.
Lý do thứ hai chúng sanh không thể giải thoát Tưởng
Đó là không đánh giá hết được phạm vi tính chất nhị nguyên của Tưởng đang vận hành. Nên hành vô lượng kiếp cũng không thoát khỏi phần Hành.
Các con thử search và lục tìm tất cả kinh tạng thời nay xem, có ai thuyết về cách vượt qua phần Hành của Ngũ ấm (Sắc, Thọ, Tưởng, Hành, Thức) hay không?
Người ta định nghĩa được về: Sắc, Thọ, Tưởng, Hành, Thức, nhưng không ai chỉ ra nổi cách vượt qua năm ngăn che. Vì chúng sanh nhận thức không đúng về phạm vi của Tưởng và tính chất nhị nguyên của Tưởng.
Bây giờ, tính chất của Tưởng là nhị nguyên.
Nghĩa là: Tưởng vận hành bằng đối cực sẵn trong nhau.
Ví dụ: Chánh - tà, thiện - ác, âm - dương, đúng - sai, phải - trái, cao - thấp...
Cho nên, nếu bị nhị nguyên chi phối thì không thể giải thoát khỏi Tưởng.
Vậy Ta hãy xem phương pháp quan sát Tưởng (Vipassana - thiền minh sát) đang nhị nguyên ở chỗ nào?
- Khi ông quan sát mà ông cho rằng "như nó đang là", thì ông đã cho ông là chủ thể đang quan sát và có đối tượng để quan sát. Đấy là nhị nguyên phân chia chủ thể và đối tượng.
- Khi tâm phân chia chủ thể - đối tượng hiện hữu thì ông không có cách nào giải thoát khỏi nhị nguyên của Tưởng. Cộng với việc ông không nhận thức được phạm vi của Tưởng thì ông sẽ mãi là nô lệ của Tưởng, như con giòi giãy giụa trong đống cứt không khác.
- Và nếu ông quan sát "như nó đang là" mà ông cho rằng ông không có tâm phân chia nhị nguyên, thì ông lại lạc vào tư tưởng nhất nguyên vô vi. Vì tất cả hoàn hảo "như nó đang là" thì Ta chỉ việc ngồi nhìn nó hoàn hảo phỏng? Chỉ cần nhìn không cần làm thì lạc vào Tưởng vô vi.
Người tu pháp Tánh Biết cũng bị lạc vào tâm phân biệt chủ thể và đối tượng (tâm nhị nguyên), nên không giải thoát khỏi phạm vi và tính chất nhị nguyên của Tưởng.
Quay lại chủ đề phạm vi của Tưởng
Để Ta phân tích thêm:
- Mọi ý niệm tưởng tượng trong tâm trí các con là Tưởng.
- Mọi cảnh quan vũ trụ, môi trường vũ trụ và thân xác các con là Tướng và cũng là Quả trổ ra của Tưởng, nên gọi là Tướng mà cũng gọi là Tưởng.
Cho nên kết luận:
- Tưởng ở trong tất cả, bao trùm tất cả.
- Tưởng sẵn trong Ta, Ta sẵn trong Tưởng.
- Tưởng ở trong và bao trùm cảnh vô vi.
- Tưởng ở trong và bao trùm cảnh hữu vi.
- Tưởng ở trong và bao trùm cái tôi vô vi.
- Tưởng ở trong và bao trùm cái tôi hữu vi.
- Tưởng ở trong và bao trùm cái tôi không vô vi.
- Tưởng ở trong và bao trùm cái tôi không hữu vi.
- Tưởng ở trong và bao trùm cái tôi vừa vô vi vừa hữu vi.
- Tưởng ở trong và bao trùm cái tôi vừa không vô vi vừa không hữu vi.
- (...)
Nếu Tưởng ở trong và bao trùm tất cả như vậy thì ai có thể giải thoát Tưởng? Và giải thoát bằng cách nào khi Tưởng bên trong tấn công, Tưởng bên ngoài bao bọc?
Câu trả lời là:
- Tất cả Chư Phật đã làm được.
- Đức Phật Thích Ca đã làm được.
- Và Ta tiếp bước Chư Phật chỉ cho các con cách làm được.
Hãy theo dõi phần tiếp...
Techcombank 6198 29 1080 VU KIM CUONG