Thứ Năm, 4 Tháng 6, 2026 lúc 08:30 · 7 phút đọc
Pháp giải thoát phần 9 - Pháp hành phần 2: Hành thâm Bát Nhã Ba La Mật, chiếu kiến ngũ uẩn giai không
Pháp hành - Phần 2: Hành thâm Bát Nhã Ba La Mật, chiếu kiến ngũ uẩn giai không
Trong phần 8, Ta đã nêu rõ điểm chung của tất cả tưởng hay tánh đều là:
- Không có cấu tạo (phần không)
- Một pháp là cả thể tánh thị hiện (phần sắc)
Cho nên hành thiền chia làm 2 phần chính:
- Trên phần không
- Và trên phần sắc
Hành thiền trên phần không
Bước 1
- Nghe những thứ không nghe thấy
- Thấy những thứ không thấy
- Tin những thứ không thấy
Nghe những thứ không nghe thấy nghĩa là âm thanh nào đập vào tai các con thì các con liền khẳng định luôn:
"Âm thanh này không có cấu tạo"
Nhưng không được phủ nhận sự hiện diện của âm thanh.
Hình ảnh nào đập vào mắt các con, hoặc nó xuất hiện trong tưởng tượng, thì các con cũng khẳng định luôn:
"Cảnh này không có cấu tạo"
Nhưng không được phủ nhận các cảnh đang hiện.
Và các con hãy tin bất thối chuyển rằng: Tất cả là không có cấu tạo, vì đấy là tri kiến Phật.
Ví dụ: Mùa hè các con nằm nghe tiếng ve kêu chẳng hạn, thì hãy nghĩ rằng: Tiếng ve này không có cấu tạo, tiếng ve này là tướng hiện của không cấu tạo, và không cấu tạo là tướng hiện của tiếng ve.
Cho tới tiếng chửi nhau, tiếng xe cộ... tất tần tật cũng nghĩ như vậy.
Hàng ngày các con soi gương thì nghĩ ngay rằng: "Ta thấy không có cấu tạo". Nhìn thấy cái gì cũng nghĩ ngay là: "Ta thấy không có cấu tạo".
Bước 1 này tương đương với việc khẳng định tất cả âm thanh sắc tướng là không có cấu tạo, nhưng không phủ nhận sự tồn tại của âm thanh sắc tướng. Gọi là: "Sắc tức thị không", hay: "Không cấu tạo nhưng vẫn tồn tại".
Như vậy, các con thấy:
- Các tưởng bên trong suy nghĩ được thâu nhiếp vào tánh không cấu tạo.
- Các tưởng, tướng, cảnh bên ngoài cũng được thâu nhiếp vào tánh không cấu tạo.
Gọi là một phần hành thâm Bát Nhã Ba La Mật, là quá trình thể nhập tưởng và tánh, là một quá trình đồng hóa các tưởng vào Phật tánh chứ không còn chối bỏ, ngăn chặn tưởng.
Bước 2
Khẳng định mọi cảm xúc, mọi cảm giác, mọi khao khát, mọi mong cầu, mọi dục vọng là không có cấu tạo, nhưng không được phủ nhận sự hiện diện của tất cả thứ ấy. Tương tự cho mọi hành động.
Trong 2 bước thực hành này, các con phải rất kiên định, vì bản chất việc hành thiền này rất giống một kẻ bị hoang tưởng nặng. Mà các con cũng sẵn hoang tưởng rồi, chẳng qua là hoang tưởng theo cách vô minh của các con mà thôi. Các con hoang tưởng trong phạm vi bản ngã, tri kiến cá nhân của các con, cho nên các con bị trôi lăn trong sự hoang tưởng cạn cợt đấy của bản ngã.
Bản ngã là gì? Bản ngã là khi các con nhận thân xác hữu vi hoặc tánh biết vô vi là các con mà không thấy được Như Lai Tạng:
- Kẻ cho thân xác là Ta là bản ngã.
- Mà kẻ nhận tánh biết là Ta cũng là bản ngã.
Còn bây giờ cũng vẫn là hoang tưởng, nhưng hoang tưởng trên tri kiến Phật. Tùy các con chọn lựa nhé, Ta không ép.
Tại sao phải kiên định? Vì thói quen nhận định của các con nó không có "không cấu tạo", cái gì cũng có cấu tạo hết. Cho nên sống chỉ biết có sắc pháp thôi, không giải thoát nổi. Thế nên, phải kiên định luyện chiếu kiến ngũ uẩn giai không này để hình thành định lực giải thoát.
Các con đều đã có định lực, nhưng định lực này là định lực của vô minh, vì nó chỉ toàn sắc pháp, mà lại là sắc pháp trói buộc thiển cận của bản ngã. Nên các con kiên định được thì định lực giải thoát tăng.
Nếu các con hành trì từng giây từng phút, ngày này qua ngày khác, tháng này qua tháng khác mà không thất niệm, thì các con bắt đầu thấy bình đẳng pháp và sự rộng mở của tâm, trí tuệ thật bắt đầu bùng nổ.
Ví dụ: Các con tự nhận thấy: Cao hay thấp đều không có cấu tạo nên đồng thể. Đồng thể mà vẫn thấy có phân biệt cao thấp. Các con tự nhiên thấy các con chính là cao mà cũng chính là thấp, không có cấu tạo và đồng thể. Vì:
- Tôi không có cấu tạo
- Anh không có cấu tạo
Thì tôi chính là anh, mà anh lại cũng chính là tôi. Đây chính là chỗ trí tuệ Phật đang tự hiển lộ nơi các con.
Hoặc: Mọi quan điểm, tư tưởng khác nhau, trái ngược nhau, thì các con không còn thấy đơn giản là trái ngược. Vì các con thấy mọi quan điểm dù trái hay không trái thì nó là không có cấu tạo như nhau. Các con sẽ thấy các con chính là chánh mà các con lại cũng chính là tà. Thế là vượt thoát tưởng phân biệt nhị nguyên và cũng tự nhiên bao trùm tưởng.
Cho nên: Ông thầy dạy đạo giải thoát thường cố tình dạy ra những quan điểm sai lệch cho đám học trò, thậm chí vu oan để xem đứa nào bao trùm được. Chỉ cần học trò có thái độ ấm ức là biết ngay chúng nó không biết cách đi vào pháp không Ba La Mật. Lúc hạnh phúc chấp nhận không cấu tạo thì dễ, lúc đau khổ chấp nhận không cấu tạo khó lắm.
Vì thế, tu pháp giải thoát này lúc sướng dễ lạc ngũ ấm ma. Nên trong Kim Cương Thừa, những đệ tử được lựa chọn làm Phật sống cho truyền thừa thường bị người thầy hành hạ dã man và ban cho đau khổ đến tận cùng cả thể xác lẫn tâm hồn.
Hành chiếu kiến ngũ uẩn giai không này đến một giai đoạn các con có thể phát sinh cảm giác: Không còn thấy khoảng cách giữa các con với bất cứ thứ gì, kể cả những ngôi sao đang ở rất xa, hoặc phát sinh tình thương với muôn loài.
Nếu xuất hiện những cảm giác này, hãy tiếp tục chánh niệm không cấu tạo, vì nó sẽ qua, nó vô thường. Vì thương tất cả hay chỉ thương một người, dù thương hay không thương, ích kỷ hay bao dung thì vẫn sẵn giải thoát ngay đây.
Cho nên, nếu các con không tỉnh thì các con sẽ chạy từ tưởng nhị nguyên này mà lạc sang tưởng nhị nguyên khác:
- Khi nào thấy thương tất cả thì: Ừ, ta thương tất cả, chấp nhận tướng thương tất cả là tướng Phật giải thoát.
- Cảm giác thương tất cả mất đi, ta thấy ta chẳng thương ai, thì: Ừ, ta chẳng thương ai cũng chính là tướng Phật giải thoát.
- Mà hiện tại ta chỉ thương duy nhất một người, si duy nhất một người thì: Ừ, ta thương và si duy nhất một người là tướng Phật giải thoát.
Pháp giải thoát không còn thấy nhân duyên hay nhân quả là to nữa, mà thấy chúng rất nhỏ, thấy không còn quan trọng.
Vì sao? Vì nó chính là mình, là không có cấu tạo. Vì Ta chấp nhận tất cả các tưởng và tướng đều là Phật, đều là toàn bộ thể tánh (Phật bao trùm tất cả, ở trong tất cả, mọi tướng đều là thân Phật).
Hơn nữa, khi các con khẳng định tất cả là không có cấu tạo thì các con sẽ dần cảm thấy không còn cái chết. Cho nên, cảm giác bị nỗi sợ chết chi phối sẽ từ từ được thâu nhiếp.
Ví dụ: Các con đang đi đường thì gặp tai nạn, thì ngay lập tức chánh niệm vô ngã trong các con sẽ hoạt động:
- Ta luôn hiện diện
- Ta chẳng là ai cả
- Ta là tất cả sẵn giải thoát ngay đây
Các con sẽ tự động bao trùm tất cả cảnh tượng chứ không bị đắm vào một tướng bản ngã (thân xác hay tánh biết).
Tóm lại
Các con cứ thực hành trên pháp không đi đã, phần sắc pháp Ta sẽ khai thị sau.
Điểm vĩ đại trong pháp thiền này là không cấm các con tưởng tượng hay mơ ước quá khứ, tương lai, vì toàn bộ vọng tưởng ấy đều được đồng hóa vào tánh không cấu tạo. Đây còn gọi là không dụng công (không mất sức).
Techcombank: 6198 29 1080 - VU KIM CUONG